Đổ xong tầng cuối, tháo hết khuôn, trước mặt chủ nhà là một đống ván cốp pha còn lại. Nhiều người để ngoài sân cho mưa nắng, đến khi nhớ ra thì ván đã hỏng hết. Thực ra số ván này vẫn còn giá trị nếu được phân loại và xử lý đúng cách.

Bước 1: Phân loại ván sau khi tháo

Trước khi quyết định làm gì, hãy chia ván thành ba nhóm dựa trên tình trạng thực tế:

• Nhóm còn tốt: bề mặt phim còn nguyên, ván phẳng, bốn cạnh không bở, không có dấu hiệu ngấm nước.
• Nhóm còn dùng tạm được: phim xước hoặc bong một phần nhưng ván còn phẳng và chắc, phù hợp việc không đòi hỏi bề mặt đẹp.
• Nhóm đã hỏng: cong vênh nặng, mục cạnh, bong lớp, thủng, ruột đã ngấm nước.

Cách nhận biết ván đã cũ cần thay có thể xem lại trong bài về dấu hiệu ván hết hạn dùng.

Bước 2: Chọn cách xử lý theo từng nhóm

Ván còn tốt: giữ lại hoặc bán lại

Nếu sắp có công trình tiếp theo, giữ lại dùng tiếp là tiết kiệm nhất. Nếu không có kế hoạch dùng, có thể bán lại cho nhà thầu khác hoặc đại lý thu mua ván đã qua sử dụng. Ván sạch, xếp gọn, còn nguyên khổ thường dễ bán và được giá hơn ván nham nhở. Giá bán lại tuỳ thị trường từng thời điểm và từng khu vực, nên hỏi nhiều nơi trước khi chốt.

Ván dùng tạm: tận dụng cho hạng mục phụ

Có thể dùng cho cốp pha các chi tiết không yêu cầu mặt bê tông đẹp như móng phụ, bậc, giằng nhỏ, hoặc làm sàn thao tác, che chắn, lót tạm trong công trình. Cắt nhỏ để làm nêm, miếng đệm, khe chèn cũng là cách dùng hết ván.

Ván đã hỏng: thanh lý gọn gàng

Ván hỏng không nên dùng lại cho kết cấu vì dễ gây sự cố khi đổ. Có thể bán phế liệu hoặc tận dụng làm vật liệu phụ như che chắn tạm, làm củi nếu phù hợp. Lưu ý gỡ hết đinh, vít trước khi để lại hoặc vận chuyển để tránh gây tai nạn.

Bước 3: Bảo quản đúng cách nếu giữ lại

• Vệ sinh sạch vữa bê tông bám trên mặt ván trước khi cất.
• Xếp phẳng, kê trên pallet hoặc thanh gỗ, có mái che, tránh nắng mưa trực tiếp.
• Xếp mặt với mặt để tránh trầy phim.
• Bổ sung sơn chống thấm lên các cạnh đã sứt hoặc hở trước khi cất.

Nếu ván là hàng thuê thì sao?

Ván thuê cần trả đúng số lượng và tình trạng đã thoả thuận. Nên chụp ảnh tình trạng ván khi trả, đối chiếu biên bản lúc nhận để tránh tranh cãi về phần ván hư hỏng. Chi tiết về mua hay thuê có thể xem thêm trong bài so sánh hai hình thức này.

Kết luận

Ván cốp pha sau công trình không phải rác. Phân loại ngay sau khi tháo, giữ phần tốt để dùng hoặc bán, tận dụng phần dùng tạm cho hạng mục phụ và thanh lý gọn phần hỏng sẽ giúp tận dụng giá trị còn lại, đồng thời giữ công trường gọn gàng, an toàn.