Nhìn bên ngoài, tấm ván phủ phim chỉ là một tấm ván nâu bóng. Nhưng để ra được tấm ván dùng lại được nhiều lần, nhà máy phải qua hàng chục công đoạn, và chỗ nào làm ẩu thì ván bong lớp, cong vênh khi ra công trình. Hiểu quy trình giúp bạn biết cần hỏi gì khi chọn mua. Dưới đây là các bước chính, mô tả chung, mỗi nhà máy có thể khác đôi chút.

Giai đoạn 1: Chuẩn bị nguyên liệu gỗ

1. Khai thác và cắt gỗ

Nguyên liệu thường là gỗ rừng trồng như bạch đàn, keo, cao su. Cây được cắt thành các khúc theo kích thước tiêu chuẩn để dễ chế biến.

2. Bóc vỏ và lạng veneer

Khúc gỗ được bóc vỏ rồi đưa lên máy lạng thành những lớp gỗ mỏng (veneer), dày chỉ khoảng 1 mm. Lớp lạng càng đều thì tấm ván sau này càng phẳng, chịu lực càng đồng đều.

3. Sấy veneer

Veneer được sấy khô trước khi dán. Gỗ còn ẩm sẽ dán keo kém, dễ bong lớp sau vài lần đổ bê tông.

4. Chọn lọc

Nhà máy phân loại veneer tốt và veneer kém. Loại tốt dùng cho ván phủ phim, loại kém thường dùng cho ván bao bì hoặc ván thương mại. Đây là bước quyết định chất lượng ruột ván.

Giai đoạn 2: Dán và ép ván

5. Tráng keo và xếp lớp

Keo chịu nước được tráng đều lên từng lớp veneer, sau đó các lớp được xếp chồng, thớ gỗ lớp này vuông góc với lớp kề bên. Cách xếp này giúp ván chịu lực tốt và ít cong vênh.

6. Ép định hình và ép nóng

Kiện ván được ép để keo thẩm thấu đều, rồi ép nóng để keo đóng rắn, liên kết chắc từ ngoài vào lõi. Thời gian ép tùy độ dày ván, thường mất từ một đến vài giờ. Ép thiếu thời gian hoặc thiếu nhiệt là nguyên nhân phổ biến gây bong lớp.

Giai đoạn 3: Hoàn thiện

7. Xử lý bề mặt, cắt cạnh, chà nhám

Sau khi nguội, ván được xử lý các đường nối, cắt cạnh theo kích thước chuẩn (phổ biến 1220 x 2440 mm), rồi chà nhám để bề mặt phẳng trước khi phủ phim.

8. Phủ phim

Lớp phim nhựa được phủ lên hai mặt và ép nóng để dính chặt, tạo bề mặt nhẵn, chống nước, không bám vữa.

9. Sơn chống thấm bốn cạnh và kiểm tra

Bốn cạnh ván được sơn keo chống thấm, vì đây là chỗ nước xi măng ngấm vào đầu tiên. Cuối cùng ván được kiểm tra độ dày, độ phẳng, độ ẩm rồi đóng kiện.

Từ quy trình, nên hỏi gì khi mua ván?

• Loại gỗ ruột và cách chọn lọc: ruột ván lẫn nhiều gỗ tạp thì độ bền thấp.
• Loại keo: nên là keo chịu nước (phenolic hoặc tương đương), không phải keo thường.
• Loại và định lượng lớp phim: phim mỏng thì bề mặt nhanh xuống cấp.
• Bốn cạnh đã sơn chống thấm chưa.
• Độ ẩm và độ dày: yêu cầu bảng thông số của lô hàng cụ thể.

Kết luận

Chất lượng ván phủ phim được quyết định từ khâu chọn gỗ, sấy, dán keo cho đến ép nhiệt và phủ phim. Ván giá rẻ bất thường thường cắt giảm ở những khâu này mà mắt thường khó thấy ngay. Hỏi rõ nguồn gốc và thông số trước khi mua sẽ giúp bạn tránh ván nhanh hỏng giữa công trình.